miércoles, 23 de diciembre de 2015

Anxos na terra



Para  J. B. C.,
in memoriam


"I belive in angels...
something good in everything I see"

(ABBA)


            Coido que hai anxos entre nos; e que tódolos eventos humanos poden ser vistos como parte dunha xesta, dunha loita inacabable entre as forzas da luz e as forzas da escuridade; e que, ás veces, para servir ó Ben, hai que face-lo Mal.
            Coido que hai anxos entre nos; que camiñan polo mundo ocultos baixo humanas apariencias e non poden ser distinguidos máis que prestando atención ós seus actos radiantes de caridade. Eu, unha vez, coñecín un anxo.
            Chamábase Javier, e tiña a apariencia, e o carácter, desas pintorescas criaturas africanas que botan o día mergulladas nas súas confortables charcas abaneando as diminutas orelliñas: os hipopótamos. Cando non están na auga, gostan de deixar que pequenos paxaros se lles pousen no lombo e os libren dos parásitos. ¡Pero coidado! Os hipopótamos poden tamén manifestar unha ira insospeitada, e non sorprende que os gregos os considerasen cabalos de río, tan apresa como corren. Os hipopótamos, penso eu, son semellantes ós anxos; logo parece lóxico que un anxo que se camufla de humano acabe tendo xeito de hipopótamo.
            Xavier e máis eu (e máis outros, claro) fomos á mesma clase durante un curso ou dous, e ás veces intercambiábamos videoxogos, pero nunca fomos propiamente amigos. Nalgún intre durante aquel tempo, concebín a disparatada idea de aprender a xogar ó fútbol, e inscribínme nun equipo de fútbol sala na equivocada crenza de que alí íanme ensinar, pero non foi así: polo visto, os nenos aprenden a xogar ó fútbol por ósmose, ou tal vez por ciencia infusa, de onde se deduce, evidentemente, que eu nunca fun neno.
            O primeiro día descubrín dúas cousas: unha, que iamos xogar un partido; outra, que Javier estaba no equipo, cousa certamente razoable: a palabra “equipo” descompónse en “equi-”, do latín equus [cabalo], e “-po”, do grego hypos [tamén cabalo]. A relación có devandito é obvia.
            Do transcurso daquel primeiro partido non lembro ren, agás o aturdimento, e a vergoña, e o desgusto, e a torpeza, e que  me limitei a correr para un lado e para outro segundo vía que facían os meus compañeiros de equipo; o balón movíase duns pés a outros demasiado rápido como para que os meus ollos puidesen seguilo, e na única ocasión en que o balón estivo preto de min, a medio metro ou menos, quedei inmóvil, incapaz durante segundos de darlle unha patada, fitándoo con aire de monarca destronado: lembro como unha masa informe de son os berros dos meus compañeiros, lentos, durante segundos: ninguén estaba preto, sos o balón e máis eu; finalmente, dinlle unha patada ó esférico, unha boa patada, unha patada forte, unha patada nutrida do aturdimento, da vergoña, do desgusto, da torpeza ... mais debeu ser esta última a dominante, de súpeto suplantanda por unha profunda incomprensión mezcolada de inxustiza cósmica, pois ó contactar coa pelota a forza da patada esvaeceu en nada e aquela so se moveu uns centímetros tímidamente: estaba feita de plomo, pesaba como un mundo enteiro de vacío, como un burato negro emocional. Chegaron os xogadores do equipo contrario e o balón marchou con eles, lixeiro, xirando, case trotando alegremente. Naquel intre Javier chegou ata min, colleu a miña cara coas súas mans e díxome “¡Espabila!”. E o curioso é que máis que desgusto ou desprezo no seu ton, había preocupación xenuína, coa comprensión profunda de que eu non xogaba como debía sinxelamente porque non sabía xogar, porque era a primeira vez que xogaba. 
            Nin sequera lembro se gañamos ou perdemos. Pero, acabado o partido, mentres os outros compañeiros pasaban ó meu carón lanzándome miradas de furia e desprezo, Javier acercouse a min e palmeándome nas costas, dixo: “¡Ben feito! Polo menos intentáchelo. Xa aprenderás”.
            Non aprendín. Aquel foi o meu derradeiro partido. Despóis, cada un seguiu o seu camiño. Nunca volvín ver a Javier. Poucos anos máis tarde, cando me enterei da súa morte nun accidente de moto, lembrei aquelas palabras que me dixera, e tamén aqueloutras, ¿quen as dixo?: os anxos, na terra, non están ben, e marchan pronto. [1]      

[Este relato resultou gañador do I Concurso de Relato Curto da EOI Ferrol, no ano 2008]



[1] O autor fai notar que a etimoloxía dada ó termo “equipo” é falsa. Pero tamén o son as de Isidoro de Sevilla e por aí andan. 

La fiesta


Grillos-serrucho entremezclados con el machacón pachangueo de los altavoces. En la cabecera de la mesa, la abuela se abanica con una revista a medias enrollada. Bajo la sombra del peral, circundada por motas de polvo que giran lentas, se bambolea la piñata. Por la pata de la mesa, una hilera hitleriana de hormigas sube imparable, destino a los snacks. Un niño solitario se entretiene cortando su avance con una ramita. Mientras, los demás se salpican con el agua de la pequeña piscina hinchable, y sus chillidos perforan la tarde como agujas. Mamá sale con la tarta de velas chisporroteantes, pero en el último escalón, se pisa la larga falda y cae. La tarta se despanzurra en el suelo. Tensión. Pucheros. Mamá se levanta, gritando: “¡Guerra de comida!”. La explosión de carcajadas reverbera en la quietud de la tarde, y hace que algunos pajarillos oscuros salgan volando de entre las ramas.

Tinta e vida

 


            Ten que asinar aquí”, dime a enfermeira. Non teño con qué facelo. Abro a bolsiña e collo o bolígrafo de meu pai. É unha desas cousas das que unha non se decata ata que pasa moito tempo. Debía ter eu uns catorce ou quince anos cando me din de conta. Atopei a meu pai, alto e fraco, encorvado sobre o seu escritorio, case afundido na lembranza que o seu corpo fora deixando de si mesmo na tapicería da súa cadeira. Mirei o modo lento e tenaz de move-la man para debuxa-la súa perfecta caligrafía, e foi entón cando me decatei. Non tiña lembranzas, nin as teño agora, de que meu pai empregase nunca un bolígrafo distinto daquel para escribir. Miro o bolígrafo case con horror, tantos anos despóis. O seu aspecto segue a ser lamentable. É de plástico negro, e ten unhas letras medio esvaecidas nun lado, o nome dun videoclube có enderezo e o teléfono dun pobo que eu non coñezo. Ten un cargador que en tempos foi dourado para facer que saia a punta, aínda que agora xa non é necesario, porque o capuchón caeulle, de xeito que a punta está permanentemente fóra. No medio ten uns ariños que tamén foron dourados algunha vez, pero que agora deixan ver o plástico transparente que había debaixo da súa opulenta apariencia. “¿Por que non tiras con ese bolígrafo?”, pregunteille entón. “Filla” respondeume, levantando os ollos do papel e mirando o bolígrafo como quen acaba de atopar algo perdido, “teño este bolígrafo dende antes de que ti naceras, e é o mellor bolígrafo que tiven na vida. Nunca fallou, ¿sabes?, e escribe de marabilla. ¿Queres probalo?” Sentei nos seus xeonllos, collín o bolígrafo, que me pareceu aínda máis vulgar, e meu pai deume una folla das que usaba el para escribir, branca, grosa, pesada. Fixen un trazo e quedei abraiada, era como se a punta non precisase toca-lo papel para escribir, a tinta semellaba aparecer soa na folla. Non me puden despedir del antes do infarto ... “¿Atópase ben, señorita?”. “¿Qué? ¡Si, perdoe!”. Intento asina-la folla para poder leva-las cousas que tiña enriba cando morreu. O bolígrafo xa non pinta.